Realisatie van Oosterweelverbinding zal bijna 7.000 jobs opleveren

13-11-2017

Project zal bouwsector aantrekkelijker kunnen maken

Nu de laatste juridische hinderpaal voor de realisatie van de Oosterweelverbinding is weggevallen, heeft de Vlaamse Confederatie Bouw (VCB) het tewerkstellingseffect van het volledige investeringsprogramma berekend. Volgens de berekeningen van de VCB zullen deze werken op kruissnelheid voor bijna 7.000 jobs zorgen. De deelname aan dit project levert niet alleen voor de betrokken bedrijven maar ook voor de betrokken medewerkers een mooie referentie op. De VCB hoopt dat de realisatie van een dergelijk project uiteindelijk ook het imago van de sector ten goede zal komen.

Op basis van de indicatieve planning voor de Oosterweelverbinding van eind 2016 ziet de VCB het tewerkstellingseffect al snel toenemen van een 800-tal in 2017, circa 4.000 in 2018 tot bijna 7.000 in 2022. In 2017 en 2018 ligt de focus nog voornamelijk op een aantal deelprojecten die aan de hoofdwerken voor de realisatie van de Oosterweelverbinding voorafgaan, onder meer aan de Schijnpoort en de Ijzerlaan. De planning voorzag dat vanaf eind 2017 de infrastructuurwerken aan de Linkeroever zouden starten en vanaf medio 2018 de infrastructuurwerken aan de Oosterweel als dusdanig. De timing kan wel nog wat verschuiven. Maar dat doet geen afbreuk aan de totale grootteorde van de werken die op meer dan 3 miljard euro wordt geraamd, en aan het globale tewerkstellingsimpact.

Onrechtstreeks en rechtstreeks tewerkstellingseffect

Ongeveer 57% van de bijna 7.000 nieuwe jobs zijn een onrechtstreeks effect van deze investeringen. Zij komen niet in de uitvoerende bouwbedrijven tot stand maar in bouwverwante bedrijven. Het gaat daarbij onder meer om ontwerp- en studiebureaus, bouwmaterialenproducenten en -leveranciers, De overige 43% van de jobs zullen in de bouwbedrijven zelf moeten worden gecreëerd.

In de jaren 90 bedroeg het aandeel van de directe tewerkstellingsimpact bij wegenwerken nog 63% tegenover 37% voor de indirecte tewerkstellingsimpact. De toename van het indirecte tewerkstellingseffect heeft onder meer te maken met de grondigere voorafgaandelijke voorbereiding van bouwprojecten en de verplaatsing van heel wat activiteiten van de bouwplaatsen naar ateliers voor bijvoorbeeld ijzervlechtwerk en prefabricatie. Daarbij zijn ook meer hoger geschoolden betrokken dan voorheen.

Illustratief voor de directe tewerkstelling die de Oosterweelverbinding genereert, is de getuigenis van Stadsbader die in consortium met een aantal andere bedrijven een groot deel van de eerste fase van de Oosterweelverbinding zal kunnen realiseren: "Voor dit (deel)project zal het bedrijf 100 mensen moeten aannemen. De extra jobs zijn zowel voor arbeiders als bedienden. Het gaat onder meer om wegenbouw- en rioleringsarbeiders, machinisten, elektromecaniciens en chauffeurs, maar natuurlijk ook om industrieel ingenieurs bouwkunde en elektromechanica'. Voor de uitvoering van de Oosterweelverbinding is dus ook een belangrijke inzet van bachelors en masters vereist.

Ongeveer 1.400 minder wegenbouwarbeiders

De noodzaak aan bijkomende aanwervingen is onder meer te wijten aan de forse daling van het gemeentelijke opdrachtenvolume voor wegenwerken tijdens de laatste vijf jaar. In 2011 (vlak voor de vorige gemeenteraadsverkiezingen) telden de Vlaamse wegenbouwbedrijven nog circa 8.100 bouwarbeiders. In 2017 is dit aantal gedaald tot ongeveer 6.600. Dat komt neer op een daling met ongeveer 1.400 arbeiders. Zo blijkt uit cijfers van het sectorfonds Constructiv. De Vlaamse wegenbouwbedrijven hebben hun uitvoeringscapaciteit dus sterk moeten afbouwen.

Bovendien is ten gevolge van het geslonken aantal opdrachten voor weg- en infrastructuurwerken tijdens de laatste jaren meer dan een derde van de wegenbouwarbeiders intussen 50 jaar en ouder,, zoals blijkt uit de bijgevoegde grafiek. De wegenbouwactiviteit opnieuw uitbreiden zal ook daardoor in belangrijke mate neerkomen op de aanwerving van talrijke nieuwe arbeidskrachten.

Door de forse daling van de wegenbouwactiviteit zijn de beroepen van wegenbouwer en bouwplaatsmachinist niet langer opgenomen in de knelpuntberoepenlijst van de VDAB. Maar de komende jaren zullen deze beroepen opnieuw op de arbeidsmarkt een knelpunt vormen. Het is nu voor alle opleidingsinstellingen alle hens aan dek. In Antwerpen is Talentenwerf alvast initiatieven aan het nemen om werkzoekenden en nog studerende jongeren op de realisatie van de Oosterweelverbinding aan het voorbereiden via diverse vormen van werkplekleren.

Nieuwe talenten ontdekken en ontplooien

Wij bereiden ons nu al voor op de uitvoering van de werken aan de Oosterweelverbinding. Bij de voorbereidende werken aan de Schijnpoort en de Ijzerlaan hebben wij al een aantal stageplekken en werfbezoeken kunnen organiseren. Voor de werken op de Linkoever verhogen we nog onze inspanningen. Daar plannen wij een 60-tal werfbezoeken. Daarnaast voorzien we in ongeveer 160 weken stage voor arbeidersfuncties. Wij organiseren ook voor 50 weken opleidingen voor leerlingen. Tenslotte plannen wij voor 70 weken stage voor bediendeprofielen. Onze initiatieven staan open voor alle doelgroepen waarvoor dit een meerwaarde kan zijn: van werkzoekenden, scholieren en studenten tot mensen uit de sociale economie enz.

Dieter Carré, coördinator Talentenwerf